Webde karşınıza çıkan terimler, açık Türkçeyle

URL ve alan adı

URL, internette bir sayfanın, görselin veya başka bir kaynağın nerede bulunduğunu belirten adrestir. Alan adı ise bu adresin siteyi tanımlayan bölümüdür. Adresin devamındaki yol, site içindeki belirli bir sayfayı gösterebilir. Bu nedenle aynı alan adında birden fazla yazı ve bölüm bulunabilir.

Bir bağlantının görünen metni ile açtığı URL farklı olabilir. Örneğin bir kaynak başlığı, okuyucuya içeriği anlatırken bağlantı doğrudan o belgenin adresine gider. Adresi değerlendirmek istediğinizde yalnızca metni değil, tarayıcıda açılan konumu da okuyun.

HTTPS

HTTPS, web iletişiminin güvenli bir bağlantı üzerinden taşınmasını sağlayan düzeni ifade eder. Bağlantı boyunca verinin korunmasıyla ilgilidir. Sayfanın yazarı, sunduğu hizmetin niteliği veya bir yorumun gerçekliği hakkında doğrudan bilgi vermez. Bu ayrımı korumak, bağlantı güvenliğiyle içerik güvenilirliğini birbirine karıştırmamanıza yardımcı olur.

Kimlik avı ve çok faktörlü doğrulama

Kimlik avı, güvenilir bir kişi veya hizmet izlenimi vererek bilgi elde etmeye ya da zararlı bir işlem yaptırmaya çalışan girişimleri anlatır. Bir mesaj, bağlantı veya taklit sayfa üzerinden karşınıza çıkabilir. Tanıdık görünen bir tasarım, talebin gerçekten ilgili yerden geldiğini ispatlamaz.

Çok faktörlü doğrulama ise bir hesaba erişirken birden fazla doğrulama adımı kullanılmasıdır. Parolaya ek bir güvenlik katmanı sağlar. Kullanılabilen yöntemler hizmete göre değişir; bu terimin bir yazıda geçmesi, belirli bir hizmette bütün yöntemlerin bulunduğu anlamına gelmez.

AMP ve kanonik sayfa

AMP, belirli HTML kuralları ve bileşenleriyle hazırlanan bir web sayfası biçimidir. Aynı yazının normal ve AMP sürümü bulunabilir. İki sürümün temel içeriği aynı konuyu sunmalı; sayfa türü okuyucuya farklı veya çelişkili bir bilgi vermek için kullanılmamalıdır.

Kanonik adres, benzer veya yinelenen sayfalar arasında esas alınması tercih edilen adresi belirtir. Bu teknik ilişki, okuyucunun gördüğü bir kalite puanı değildir. Site, normal ve AMP sürümleri arasındaki ilişkiyi sayfa kodundaki bağlantılarla açıklar.

Yerel depolama ve yer imi

Yerel depolama, bir sitenin küçük bilgileri kullandığınız tarayıcıda saklayabilmesine olanak tanır. Örneğin isteğe bağlı bir okuma listesi bu yöntemle hatırlanabilir. Tarayıcı verileri temizlendiğinde kayıtlar silinebilir; başka bir tarayıcı veya cihazda aynı listenin kendiliğinden görünmesi beklenmemelidir.

Yer imi, daha sonra dönmek istediğiniz bir sayfanın adresini kaydetmenizdir. Tarayıcının kendi yer imi özelliği ile bir sitenin içindeki kaydetme düğmesi farklı mekanizmalar kullanabilir. Nerede saklandığını anlamak için ilgili özelliğin açıklamasına bakın.

Birincil kaynak ve toplu puan

Birincil kaynak, incelenen bilginin doğrudan yayımlandığı belge veya açıklamadır. Toplu puan ise belirli değerlendirmelerin bir araya getirilmesiyle oluşan özettir. Bir puanın anlamlı olması için hangi yorumlara dayandığının ve nasıl hesaplandığının anlaşılması gerekir. Kaynağı olmayan bir sayı, ne kadar kesin görünürse görünsün, tek başına değerlendirme yöntemi sunmaz.